بلاگ

معرفی زیباترین انواع گل رز در ایران و جهان

خانواده‌ی گل سرخ، یک خانواده‌ی بزرگ است که هر چه گیاه دوستداشتنی سراغ دارید، در آن جای گرفته است: توت فرنگی، تمشک، آلو، هلو و گیلاسخانواده‌ی گل سرخ، گویا یکسره از بهشت آمده‌است! انواع گل رز، با 150 گونه و بیش از 20 هزار رقم که هر ساله صدها گونه به آن اضافه می‌شود، قدمتی 70 میلیون ساله دارد! با چنین وسعتی که تمام نیمکره‌ی شمالی سیاره‌ی زمین را پر کرده است، به سختی می‌توان انواع رز را در یک متن کوتاه آورد.

شگفتی‌های ملکه گل‌ها بسیار زیاد است و بیهوده نیست که آن را نماد عشق می‌دانند و روز ولنتاین را با هدیه آن تبریک می‌گویند. یکی از ارقام گل رز، گل ملی کشور ما یعنی گل محمدی است. چیز دیگری که درباره‌ی گل رز جالب توجه است، عطر دلنشین آن است که گران‌ترین اسانس دنیا است و هر گرم آن معادل یک گرم طلا قیمت‌گذاری می‌شود.

انواع گل رز: ویژگی‌های گل رز

گل رز با 150 گونه گیاهی نیمه سبز یا برگریز بصورت درختچه چند ساله و بالا رونده است. اجزاء گیاه رز شبیه سایر گل‌ها منتها با چاشنی عشق و احساس همراه است:

  • برگ: برگ‌های دندانه‌دار
  • خار: خارهای بی‌آزار بدون پیوستگی به آوند که به‌راحتی جدا می‌شوند.
  • کاسبرگ: فقط در زمانیکه غنچه است دیده می‌شود.
  • گلبرگ: نهایت زیبایی گل‌
  • پرچم: اندام نر گیاه
  • کلاله: از اندام مادگی گیاه
  • نهنج یا گل بنه: تخمدان گیاه رز

انواع گل رز

طبق نظر پژوهشگران، خانواده‌ی دوستداشتنی گل رز به سه گروه تقسیم می‌شوند:

  • رز خودرو
  • رز باغی قدیمی
  • رز باغی جدید

انواع گل رز: رزهای خودرو

قدمت رزهای خودرو به میلیون‌های سال پیش بر می‌گردد. رزهای خودرو یک نشان همسان دارند و آن تعداد گلبرگ‌ها است و آن را می‌توان گل رز 5 گلبرگی نامید. گل رز خودرو در فصل بهار گل می‌دهد. طبق گزارش پژوهشگران فقط 40 گونه‌ی آن‌ها در 28 استان ایران می‌رویند! معروف‌ترین آن‌ها می‌توان به نام‌های زیر اشاره کرد:

گل رز گالیکا یا گل رز فرانسوی

گل رز گالیکا (Rosa gallica) گل رز فرانسوی، خوش عطرترین نوع گل رز است. این گل رز پای ثابت تولید عطر در دنیا است. جالب است بدانید که در حدود 12 قرن پیش در ایران باستان، این گل برای مراسم مذهبی کشت می‌شده است! این گل در رنگ‌های قرمز، بنفش و صورتی پررنگ خود نمایی می‌کند.

گل محمدی

گل محمدی (Rosa damascena) یا گل گلاب، که نام گل ملی ایران را نیز یدک می‌کشد، یکی دیگر از گونه‌های معروف و خوش عطر گل رز است.

در گذشته، فقط همین نوع از رز را گل می‌نامیدند و به آبی که از آن گرفته می‌شود گلاب می‌گفتند! گل محمدی یک گونه دو رگه از گل رز گالیکا و نسترن شیرازی است. در کشورهای ترکیه و بلغارستان از گل محمدی برای عطرسازی استفاده می‌شود.

گل رز آلبا

گل رز آلبا (Rosa Alba) فقط در فصل بهار به گل می‌نشیند عطر ملایمی دارد و بیشتر به رنگ سفید می‌روید. این گونه می‌گویند که گل رز آلبا با علامت اختصاری A، نماد رز سفید در جنگ های داخلی انگلستان (جنگ رزها) بوده است.

گل رز سنتیفولیا

گل رز سنتیفولیا یا گل سرخ صد پر (Rosa Centifolia)، بخاطر گلبرگ‌های زیادش به این نام معروف است. این رز وحشی خودرو هم رایحه‌ای بی‌نظیر دارد و عطرهای فرانسوی از آن وام می‌گیرند.

گل رز زرد

گل رز زرد یا نسترن زرد (Rosa Foetida)، از سر گل‌های رز درختچه‌ای است که حسابی تیغ‌های محکمی دارد. از نظر ظاهری سطح رویی آن گاها قرمز، و در سطح زیری زرد رنگ است ولی اکثر اوقات تمام زرد خودنمایی می‌کند.

به صورت خودرود در دشت‌های آذربایجان و کردستان و همینطور در تهران یافت می‌شود. گل نسترن زرد برای درست کردن مربا عالی است.

گل رز ماسک

گل رز ماسک یا گل رز عنبر یا نسترن شیرازی (Rosa Musk) یکی دیگر از گونه‌های گل رز وحشی است. اگرچه گل رز ماسک در هیمالیا می‌روید اما خیلی از رزهای امروزی از آن پیوند خورده‌اند! گل رز عنبر گیاهی درختچه‌ای با طول 3 متر است.

گل رز چینی

گل رز چینی (Rosa Chinesis) در کشور چین می‌روید. به شدت زیبا است و در چهار فصل سال می‌روید. گل رز چینی از سری گل های رز درختچه‌ای است.

گل رز گیگانتی

گل رز گیگانتی (Rosa Gigantea) مثل گل رز ماسک اگرچه که در جنوب غربی جمهوری خلق چین می‌روید، اما خیلی از گونه‌های جدید گل رز از آن وام گرفته‌اند. گل رز گیگانتی بوی تندی دارد و گلبرگ‌های آن به شکل شمشیری خودنمایی می‌کنند.

گل رز خوشه ای

رز خوشه ای یا رز ژاپنی (Rosa multiflora)، از خوشه‌های خودرو گل رز است که شرق آسیا چین، ژاپن و کره می‌روید. این رز، گیاه بومی ژاپن است که در کارتون‌های ژاپنی و کارتپستال‌های آن‌ها نیز زیاد دیده شده است. رز خوشه‌ای درختچه‌ای رونده با ارتفاع کم است. رزها به رنگ سفید و بصورت دسته‌ای می‌رویند.

 گل رز لوسیا

گل رز لوسیا (Rosa Luciae) این گل رز وحشی نیز از سری گل‌های بومی ژاپنی است، منتها در مناطق ساحلی می‌روید. این مدل از گل رز، بخاطر درخشش برگ‌ها به زبان ژاپنی به نام برگ درخشان نیز معروف است. گل رز لوسیا سفید رنگ است و در گروه رزهای رونده قرار می‌گیرد.

انواع گل رز: رزهای باغی قدیمی

پیش از آنکه معرفی گل رزها باغی قدیمی را آغاز کنیم نیاز است که توضیحی کوتاه در این باره داده شود. رزهای باغی قدیمی به گل‌های گفته می‌شود که پیش از اولین گل رز مدرن (رز لا فرانس) پرورش پیدا کرده‌اند. بنابراین گل‌های هیبریدی رز به دو مجموعه پیش از لا فرانس و قبل از آن دسته بندی می‌شوند.

به دلیل اینکه آنچنان خوش رنگ و لعاب نیستند و زمان گلدهی کوتاهی دارند، هیچ وقت به اندازه رزها باغی جدید معروف نشدند. گل رز باغی قدیم به چهار دسته بزرگ تقسیم می‌شوند.

گل رز ایرانی

گل رز ایرانی اولین گروه گل رز باغی قدیم است. انواع گل رز موجود در ایران به حدود 40 گونه می‌رسد. در کل گل رز ایرانی به دو دسته تقسیم می‌شود:

  • گل گلاب یا گل محمدیگل محمدی که معرف حضورتان است که بخاطر بوی خوشش بسیار محبوب است و بیشتر در فصل بهار به گل می‌نشیند.
  • گل رز گالیکاگل رز گالیکا خوش عطر و بزرگ است. به رنگ قرمز تا صورتی پر رنگ خود نمایی می‌کند.

گل رز اروپایی

  • گل رز آلباگل رز آلبا به عنوان رز سفید معروف است و عطر ملایمی دارد. گل رز سفید بدون خار است و گلبرگ‌های ردیف و منظمی دارد.
  • گل رز سنتیفولیارز سنتیفولیا که بخاطر گلبرگ‌های زیادش گل صدبرگ یا رز کلمی معروف است. این گیاه رایحه مطبوعی دارد.
  • گل رز موسگل رز موس بخاطر اینکه روی غنچه و ساقه‌ی آن که به گل متصل است خارهای زیادی دارد.

گل رز چینی

  • رز چینی: رز چینی در چهار فصل سال گل می‌دهد.
  • رز چای: از ترکیب رز چینی و رز گیگانتی به وجود آمده است و عطر چای دارد.

گل رز خوشه‌ای

  • رز دورگه پریچوالرز پریچوال خیلی شبیه به گل محمدی است و در بهار و تابستان به گل می‌نشیند.
  • رز گل بوربونگل رز بوربون از ترکیب گل گلاب و رز چینی به وجود آمده است.
  • رز اگلندتریاگل رز اگلندتریا از سری گل‌های معطر است.
  • رز پورتلند: رز پورتلند از ترکیب گل محمدی و رز چینی به وجود آمده است.

انواع گل رز: رزهای باغی جدید

رزهای باغی جدید از زمان پیدایش گل رز لا فرانس به بعد گفته می‌شود. گل رز لا فرانس از پیوند گل رز چای و رز دورگه پرپچوال به وجود آمده است. تمایز گل رز باغی قدیمی و گل رز باغی جدید در این است که گل باغی رز جدید را می‌توان به عنوان شاخه بریده استفاده کرد.

  • رز دورگه چای: گل رز دورگه چای (Hybrid tea rose) نام یکی از طبقه‌بندی رسمی گل رز است. خواستگاه این گل کشور فرانسه است. گل رز دور رگه چای گل‌های بزرگ و با محور غنچه بالا است. گل دورگه چای محبوب‌ترین نوع رز در سراسر دنیا است.
  •  رز فلوریبوندا: از سری رزهای پرورشی و گل های رزی باغی جدید است. این مدل گل رز از ترکیب رز دو رگه چای و رز پولیانتا گرفته و سپس با رز چینی و رز خوشه‌ای ترکیب شده است. گل رز فلوریبوندا تنوع رنگی زیادی دارد. این گل به عنوان گل بریده ساقه محکمی دارد.
  • رز مینیاتور: گل رز مینیاتور یا گل ساناز از گل رز چینی شکل گرفته است. این گل در باغ و گلدان کاشته می‌شود.
  • رز بالارونده: گل رز بالارونده، برای کاشتن در باغ و باغچه عالی است.
  • گل رز درختچه‌ای: گل رز درختچه‌ای، به سمت بالا رفته و شاخه‌های آن بصورت کمان خم می‌شود.

رزهای انگلیسی

رزهای انگلیسی مجموعه‌ای بزرگ از خانواده گل رز است. رزهای انگلیسی از پرورش دهنده‌ی انلگیسی بنام دیوید اوستین به دست آمده است. گل رز انگلیسی از ترکیب رزهای قدیمی، دورگه‌های گل باغی جدید رز چای و گل رز فلوریبوندا ایجاد شده است. رزهای انگلیسی عطر و ظاهر گل‌ رزهای قدیمی را دارا است.دسته بندی رزها بر اساس ویژگی‌ها ظاهری

انواع گل رز بوته ای

  • گل رز ایستاده برافراشته مجموعه‌ای از رزها مثل رز دورگه چای، رز مینیاتوری و رز فلوریبوندا است. از مشخصه‌ی بارز گل رز ایستاده این است که بدون تکیه گاه محکم و ایستاده می‌ماند.
  • گل رز نیمه رونده درختچه نوعی از گل رز است که شاخه‌ها محکم به سمت بالا رشد می‌کنند ولی انتهای آن به صورت مورب خم می‌شود.
  • گل رز رونده مجموعه گل رزهای رونده به به نوعی گفته می‌شود که گل رز در انتهای آن شکفته نشده و به همین دلیل رشد شاخه با رویش گل متوقف نمی‌شود.

انواع گل رز رونده

گل رز رونده چند دسته تقسیم می‌شوند:

رز بالارونده: نیاز به تیکه گاه دارد و برای پوشش نرده‌ها و دیوارها استفاده می‌شود.

رز پریشانرز پریشان شاخه‌های نرم بالا رونده دارد و بدون استفاده از تکیه گاه شاخه‌ها بصورت پرانتز قوس‌دار رشد می‌کند.

رز پریشان خزنده: این مدل رز شاخه‌های نرم و ظریفی دارد و ساقه‌ی آن به دلیل ظرافتی که دارد در سطح زمین پخش می‌شود.

انواع گل رز بر اساس تعداد گلبرگ‌ها

  • گل رز تک ردیفه: گل رز تک ردیفه شامل پنج گلبرگ است.
  • گل رز نیمه پر گلبرگگل رز نیمه پر گلبرگ شامل 6 تا 20 گلبرگ دارد.
  • گل رز پر گلبرگگل رز پر گلبرگ بیش از 20 گلبرگ دارد.

انواع گل رز بر اساس شکل گلبرگ

  • گل رز لبه شمشیری: در گل رز لبه شمشیری همانطور که از نامش پیدا است، لبه گلبرگ به صورت سه گوش است.
  • گل رز گردگل رز گرد لبه گلبرگ مورب است.
  • گل رز موج دار: در گل رز موج دار سراسر گلبرگ مواج است.

انواع گل رز بر اساس طرز باز شدن گل

گل رز محور غنچه بالا: در گل رز با محور غنچه، گلبرگ‌ها به دور هم پیچیده‌اند و قسمت مرکزی گل برآمده است.  شبیه به رزهای دورگه‌ی چای است.

گل رز فنجانی شکل: در گل رز فنجانی شکل، تمامی گلبرگ‌ها به طرف داخل تمایل دارند و قسمت مرکزی ندارد. شبیه به گل رز آبراهام داربی است.

گل رز رزتگل رز رُزت شبیه به گل رز جین آستن است. گلبرگ‌ها هر چقد به مرکز گل نزدیک‌تر باشد، اندازه‌اشان کوچک‌تر می‌شود.

گل رُزت ربعی: یکی از انواع رزت است که در آن گلبرگ‌های یک گل به چهار قسمت تقسیم می‌شوند. شبیه به گل رز قصر گلامیس است.

گل رز مسطحگل رز مسطح تعداد گلبرگ‌های کمی دارند و پرچم کاملا دیده می‌شود. شبیه گل رز کوکتل است.

گل رز کروی یا نیمه کرویگل رز کروی یا نیمه کروی گلبرگ‌های کوچک و باریک و درهم فشرده هستند. لبه‌های گلبرگ به عقب برگشته و گلبرگ به صورت کروی یا نیمه کروی به نظر می‌آید. ذر انواع مینیاتور زیاد دیده می‌شود.

انواع رز شاخه بریده

گل های شاخه بریده رز به 4 دسته اصلی تقسیم می‌شوند:

  • رز شاخه بلند به رزهای بریده‌ی تک شاخه‌ای است که طول ساقه بین 60 تا 90 سانتی‌متر است.
  • رز چای به رزهای بریده‌ی دورگه‌ی گفته می‌شود که تک شاخه هستند.
  • رز سویت هارت یا رزهای مینیاتوری کوچک‌تر از رزهای چای هستند.
  • رزهای اسپری رزهای خوشه‌ای هستند که روی یک شاخه چند غنچه دارند.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *